Το τελευταίο διάστημα παρατηρείται συχνότερα η χρήση φυσητήρων φύλλων, ως μέσο για την ταχύτερη συγκέντρωση φύλλων, χώματος και άλλων μικροϋλικών.
Αναμφίβολα, η συγκεκριμένη μέθοδος έχει ένα σημαντικό πλεονέκτημα: εξοικονομεί χρόνο και επιτρέπει στα συνεργεία να ολοκληρώνουν γρηγορότερα τον καθαρισμό μεγάλων επιφανειών.
Όμως, το ερώτημα είναι αν η ταχύτητα πρέπει να αποτελεί το μοναδικό κριτήριο.
Καθαρισμός ή μεταφορά της σκόνης από το ένα σημείο στο άλλο;
Η χρήση ενός ισχυρού φυσητήρα, ιδιαίτερα όταν πραγματοποιείται σε στεγνό έδαφος, μπορεί να σηκώσει στον αέρα σκόνη, χώμα, μικρά απορρίμματα και άλλα σωματίδια, τα οποία στη συνέχεια μεταφέρονται σε μεγαλύτερη ακτίνα.
Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι ο καθαρισμός ενός σημείου, αλλά ταυτόχρονα η διασπορά της σκόνης σε δρόμους, πεζοδρόμια, εισόδους κατοικιών, μπαλκόνια και γειτονικές ιδιοκτησίες.
Και εδώ δημιουργείται ένα εύλογο ερώτημα:
Μπορεί μια πρακτική που χρησιμοποιείται για να διατηρηθεί καθαρός ένας κοινόχρηστος χώρος να επιβαρύνει ταυτόχρονα το περιβάλλον και την καθημερινότητα των κατοίκων της γύρω περιοχής;
Ιδιαίτερα στα Βριλήσσια, έναν δήμο με έντονο οικιστικό χαρακτήρα και σημαντική παρουσία πρασίνου, το ζήτημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία.
Και ο θόρυβος;
Εξίσου σημαντικό είναι το θέμα της ηχορύπανσης.
Οι βενζινοκίνητοι φυσητήρες μπορούν να προκαλέσουν αισθητά υψηλότερο επίπεδο θορύβου από τα ηλεκτρικά μοντέλα, ενώ ακόμη και οι ηλεκτρικοί φυσητήρες δεν είναι αθόρυβοι.
Το γεγονός ότι μια εργασία πραγματοποιείται από δημοτικό συνεργείο και όχι από ιδιώτη δεν σημαίνει ότι ο παράγοντας «όχληση» πρέπει να αγνοείται.
Επίσης θα πρέπει ο εξοπλισμός να πληρεί κάποιες προδιαγραφές πχ σε επίπεδο θορύβου.
Η Ελληνική Αστυνομία υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με την Αστυνομική Διάταξη 3/1996, κατά τις ώρες κοινής ησυχίας απαγορεύονται εργασίες και δραστηριότητες που δημιουργούν θόρυβο. Κατά τη θερινή περίοδο, η οποία ολοκληρώνεται στις 30 Σεπτεμβρίου, οι ώρες κοινής ησυχίας είναι 15:00 έως 17:30 και 23:00 έως 07:00. Από την 1η Οκτωβρίου ισχύει το χειμερινό ωράριο, 15:30 έως 17:30 και 22:00 έως 07:30.
Ωστόσο, το ζήτημα δεν περιορίζεται μόνο στις ώρες κοινής ησυχίας.
Η απουσία παραβίασης των συγκεκριμένων ωρών δεν σημαίνει αυτομάτως ότι κάθε επίπεδο θορύβου ή όχλησης είναι αδιάφορο για τους κατοίκους.
Τι προβλέπει ο νέος Κανονισμός Καθαριότητας του Δήμου Βριλησσίων;
Ο Δήμος Βριλησσίων απέκτησε το 2024 νέο Κανονισμό Καθαριότητας, ο οποίος αντικατέστησε το προηγούμενο πλαίσιο και έχει ως στόχο, μεταξύ άλλων, τη διασφάλιση της καθαριότητας της πόλης, της δημόσιας υγείας και της ποιότητας ζωής των κατοίκων.
Μάλιστα, στις βασικές αρχές του Κανονισμού αναφέρεται ότι το φυσικό περιβάλλον αποτελεί αγαθό που χρήζει συνεχούς φροντίδας και προστασίας, ενώ επισημαίνεται ότι η ρύπανση της ατμόσφαιρας, του εδάφους και των υδάτων μπορεί να απειλήσει τη δημόσια υγεία και να υποβαθμίσει την ποιότητα ζωής.
Στην έρευνα που έγινε στον συγκεκριμένο Κανονισμό δεν εντοπίστηκε ειδική διάταξη που να αναφέρεται ονομαστικά στους φυσητήρες φύλλων, ούτε ειδική απαγόρευση της χρήσης τους.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι το ζήτημα δεν μπορεί να εξεταστεί από τη δημοτική αρχή, ιδιαίτερα όταν η χρήση τους προκαλεί θόρυβο, διασπορά σκόνης ή άλλη όχληση.
Τι ισχύει με το «γειτονικό δίκαιο»;
Στη συζήτηση έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και το άρθρο 1003 του Αστικού Κώδικα.
Η διάταξη προβλέπει ότι ο κύριος ενός ακινήτου οφείλει να ανέχεται εκπομπές, μεταξύ άλλων θόρυβο και άλλες παρόμοιες επενέργειες που προέρχονται από άλλο ακίνητο, εφόσον αυτές δεν παραβλάπτουν σημαντικά τη χρήση του ακινήτου ή προέρχονται από χρήση συνήθη για την περιοχή.
Επομένως, δεν είναι ακριβές να υποστηριχθεί ότι το άρθρο 1003 ΑΚ απαγορεύει αυτομάτως τη χρήση ενός φυσητήρα.
Το αντίθετο όμως επίσης δεν είναι σωστό. Το γεγονός ότι ένας φυσητήρας χρησιμοποιείται εκτός των ωρών κοινής ησυχίας δεν σημαίνει ότι κάθε πιθανή όχληση είναι αυτομάτως αποδεκτή. Η ένταση, η διάρκεια, οι συνθήκες και η επίδραση στη χρήση των γειτονικών ακινήτων είναι στοιχεία που μπορούν να αξιολογηθούν κατά περίπτωση.
Έχει ενημερωθεί ο νέος Αντιδήμαρχος Καθαριότητας;
Το ερώτημα που τίθεται πλέον προς τη δημοτική διοίκηση είναι συγκεκριμένο:
Έχει ενημερωθεί ο νέος Αντιδήμαρχος Καθαριότητας για την έκταση της χρήσης φυσητήρων από τα συνεργεία του Δήμου και έχει αξιολογηθεί εάν η συγκεκριμένη πρακτική είναι η καταλληλότερη για τον καθαρισμό των κοινόχρηστων χώρων;
Υπάρχει, επίσης, ένα ακόμη ζήτημα που δεν πρέπει να υποτιμηθεί.
Το παράδειγμα που δίνει ο ίδιος ο Δήμος
Όταν ο Δήμος χρησιμοποιεί φυσητήρες για να κερδίσει χρόνο, είναι λογικό ο ιδιώτης κηπουρός ή συνεργείο καθαρισμού να θεωρεί ότι μπορεί να κάνει ακριβώς το ίδιο.
Έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος.
Ο Δήμος επιλέγει μια γρήγορη μέθοδο καθαρισμού. Ο ιδιώτης βλέπει τη δημοτική υπηρεσία να εφαρμόζει την ίδια πρακτική και την υιοθετεί. Στη συνέχεια, όλο και περισσότεροι επαγγελματίες χρησιμοποιούν φυσητήρες, με αποτέλεσμα περισσότερος θόρυβος και περισσότερη σκόνη στις γειτονιές.
Ο Δήμος, ως θεσμικός φορέας της πόλης, δεν πρέπει μόνο να καθαρίζει. Πρέπει και να δίνει το σωστό παράδειγμα.
Η αποτελεσματικότητα μιας υπηρεσίας δεν θα πρέπει να μετριέται αποκλειστικά από το πόσο γρήγορα ολοκληρώνεται μια εργασία, αλλά και από το αποτύπωμα που αφήνει στην καθημερινότητα των κατοίκων.
Υπάρχουν εναλλακτικές;
Το ερώτημα δεν είναι αν οι φυσητήρες είναι «καλοί» ή «κακοί».
Το ουσιαστικό ερώτημα είναι πότε, πού και με ποιον τρόπο πρέπει να χρησιμοποιούνται.
Η χρήση ηλεκτρικού εξοπλισμού αντί βενζινοκίνητου (όπως έχει εφαρμόσει ο Δήμος Κηφισίας) μπορεί να περιορίζει την ηχορύπανση και τις άμεσες εκπομπές καυσαερίων, χωρίς όμως να εξαφανίζει το πρόβλημα της σκόνης και της διασποράς υλικών.
Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να είναι προτιμότερη η μηχανική συλλογή με σκούπες, τσουγκράνες ή κατάλληλο αναρροφητικό εξοπλισμό, ιδιαίτερα όταν ο χώρος βρίσκεται δίπλα σε κατοικίες, σχολεία, παιδικές χαρές ή σημεία με αυξημένη παρουσία πολιτών.
Γιατί η καθαριότητα είναι απαραίτητη.
Αλλά εξίσου απαραίτητο είναι να γίνεται με τρόπο που να σέβεται την ησυχία, την ποιότητα ζωής, τη δημόσια υγεία και το περιβάλλον.
Και τελικά το ερώτημα προς τη δημοτική διοίκηση είναι απλό:
Στα Βριλήσσια θέλουμε καθαρούς δρόμους, πλατείες και παιδικές χαρές. Μπορούμε όμως να τα έχουμε χωρίς να μεταφέρουμε τη σκόνη στον αέρα και τον θόρυβο στις γειτονιές;
Ίσως ήρθε η ώρα η διοίκηση του Δήμου να εξετάσει συνολικά τη χρήση των φυσητήρων από τις δημοτικές υπηρεσίες και να καθορίσει σαφείς κανόνες για το πότε, πού και με ποιον εξοπλισμό πρέπει να πραγματοποιούνται οι εργασίες καθαρισμού.