Αρνητικό ήταν το πρόσημο του 2025, σε ό,τι αφορά τις νέες κατοικίες που θα προστεθούν το επόμενο διάστημα στην αγορά, μιας και ο αριθμός τους θα είναι χαμηλότερος από το 2024 κι ενώ ήδη η παραγωγή νέων μονάδων βρίσκεται σε πολύ χαμηλό επίπεδο. Σύμφωνα με την ανάλυση των στοιχείων της ΕΛΣΤΑΤ για την πορεία της ιδιωτικής οικοδομικής δραστηριότητας το 2025, χορηγήθηκαν άδειες για μόλις 39.219 νέες κατοικίες πανελλαδικά, με συνολική επιφάνεια 3,68 εκατ. τ.μ. και 12,56 εκατ. κυβικών μέτρων όγκου.
Σε σύγκριση με το 2024, προκύπτει πτώση κατά 16,8% με βάση τον αριθμό των αδειών, κατά 20% με βάση την επιφάνεια και κατά 19,4% με βάση τον όγκο. Παράλληλα, όπως φαίνεται από τα στοιχεία ανά κατοικία, το 2025 η μέση επιφάνεια ανά κατοικία που αδειοδοτήθηκε υποχώρησε σε 94 τ.μ., από 98,3 τ.μ. το 2024, ενώ ο μέσος όγκος διαμορφώθηκε σε 320 κυβικά μέτρα, από 332 κυβικά το 2024.
Πτωτικά είναι τα μεγέθη και στην Αττική και μάλιστα περισσότερο, ως αποτέλεσμα των αλλαγών που έγιναν στο ΝΟΚ. Ειδικότερα, στο σύνολο της Αττικής, αδειοδοτήθηκαν μόλις 11.864 νέες κατοικίες, συνολικής επιφάνειας 1,2 εκατ. τ.μ. και 4,12 εκατ. κυβικών μέτρων όγκου, που συνιστούν πτώση κατά 10,1% με βάση τον αριθμό, κατά 20,8% με βάση την επιφάνεια και κατά 21,5% με βάση τον όγκο. Παράλληλα, η πτώση ανά κατοικία διαμορφώνεται σε 11,8% με βάση την επιφάνεια και κατά 12,8% με βάση τον όγκο, σε 102,6 τ.μ. και 347,4 κυβικά μέτρα αντίστοιχα.
Είναι χαρακτηριστικό ότι σε περιοχές υψηλής ζήτησης, όπως ο Δυτικός Τομέας Αθηνών, θα προστεθούν μόλις 984 νέες κατοικίες, επιφάνειας 92.635 τ.μ. αντίστοιχα στο κέντρο της Αθήνας, το νούμερο δεν ξεπερνά τις 1.916 κατοικίες και στην Ανατολική Αττική τις 1.955 νέες κατοικίες. Στον δε Πειραιά, που επίσης έχει αρχίσει να συγκεντρώνει υψηλή ζήτηση, θα προστεθούν 1.961 νέες κατοικίες, με βάση τις άδειες που εκδόθηκαν πέρσι.
Η εξέλιξη αυτή οφείλεται στο ότι κατά τους πρώτους πέντε μήνες του 2025, παρατηρήθηκε καθίζηση της οικοδομικής δραστηριότητας. Η απόφαση του ΣτΕ που κατάργησε τα μπόνους δόμησης ανακοινώθηκε τον Δεκέμβριο του 2024 και εκδόθηκε επίσημα (μαζί με την σχετική αιτιολόγηση) μόλις τον Ιανουάριο του 2025, ενώ το Υπ. Περιβάλλοντος κι Ενέργειας, χρειάστηκε σχεδόν πέντε μήνες, μέχρι το τέλος Μαΐου, προκειμένου να νομοθετήσει τις απαιτούμενες ρυθμίσεις συμμόρφωσης στα νέα δεδομένα. Επομένως, όσοι κατασκευαστές είχαν υπογράψει προσύμφωνα ή γενικότερα συμφωνίες αγοράς οικοπέδων, ή συμβάσεις αντιπαροχής, χρειάστηκε να περιμένουν ένα σημαντικό χρονικό διάστημα, προκειμένου να επαναδιαπραγματευτούν και να διαπιστώσουν τι ήταν εφικτό να χτίσουν. Αυτό προκάλεσε σημαντική υστέρηση στις νέες οικοδομικές άδειες και παρά την σημαντική αντιστροφή της πορείας αυτής από τον Ιούνιο και μετά, δεν κατέστη εφικτό να σημειωθεί αύξηση στο σύνολο του έτους.
Τα στοιχεία αυτά είναι αποκαρδιωτικά, λαμβάνοντας υπόψη την μεγάλη απόσταση που καλείται να διανύσει η χώρα σε ό,τι αφορά τις επενδύσεις σε νέες κατοικίες, μετά και το έλλειμμα που σημειώθηκε την περίοδο της οικονομικής κρίσης. Ήδη, ακόμα και πριν την επίπτωση της απόφασης του ΣτΕ στην οικοδομή, η Ελλάδα συγκαταλέγονταν μεταξύ των ουραγών στην Ε.Ε. στον τομέα αυτόν. Αξίζει να αναφερθεί ότι το 2024, οι επενδύσεις σε κατασκευές αντιστοιχούσαν στο 6% του ΑΕΠ, έναντι 16,3%που ήταν το 2007. Η απόκλιση για το 2024 σε σύγκριση με τον μέσο όρο της ΕΕ-27 ήταν 4,9 ποσοστιαίες μονάδες, καθώς η Ελλάδα καταγράφει το χαμηλότερο ποσοστό επενδύσεων σε κατασκευές ως ποσοστό του ΑΕΠ μεταξύ των χωρών της ΕΕ.
Μάλιστα σε σχετική έρευνά της για την στεγαστική κρίση στην Ευρώπη, η Deloitte αναφέρει ότι το 2024 η Ελλάδα βρέθηκε στην 19η θέση επί συνόλου 25 χωρών με βάση τις ενάρξεις νέων κατοικιών. Συγκεκριμένα, αντιστοιχούν μόλις 2,95 νέες κατοικίες για κάθε 1.000 κατοίκους, παρότι μάλιστα το 2024, η ιδιωτική οικοδομική δραστηριότητα κατέγραψε ετήσια αύξηση κατά 14,9% στον αριθμό των οικοδομικών αδειών, κατά 16,5% στην επιφάνεια και κατά 8,7% στον όγκο.
Του Νίκου Ρουσάνογλου
.jpg){kind=avatar}
