Τα νούμερα
Σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι θάνατοι που σχετίζονται με τη χρήση ηλεκτρικών πατινιών και ελαφρών προσωπικών ηλεκτρικών οχημάτων αυξήθηκαν από 61 το 2021 σε 92 το 2022, ενώ πάνω από το 80% αυτών προκύπτει από συγκρούσεις με βαρύτερα οχήματα. Αυτή η εξέλιξη αναδεικνύει με σαφήνεια ότι η μικροκινητικότητα, αν και αποτελεί βιώσιμη και ευέλικτη λύση μετακίνησης στις πόλεις, εντάσσεται σε ένα οδικό περιβάλλον υψηλού κινδύνου, ιδιαίτερα για τους ευάλωτους χρήστες του οδικού δικτύου.
Στην Ελλάδα, το ισχύον θεσμικό πλαίσιο μέσω του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας θέτει σαφείς κανόνες για τη χρήση των συγκεκριμένων μέσων, όπως το όριο ταχύτητας των 25 χλμ./ώρα, η χρήση τους στο οδικό δίκτυο από άτομα ηλικίας 15 ετών και άνω, η απαγόρευση κυκλοφορίας σε πεζοδρόμια, καθώς και η υποχρέωση ύπαρξης φωτισμού και ανακλαστικών στοιχείων. Η χρήση κράνους αποτελεί κρίσιμη προϋπόθεση για την προστασία των χρηστών και συστήνεται ανεπιφύλακτα για όλους.
Σε αυτήν την κατεύθυνση, το τελευταίο χρονικό διάστημα το Ινστιτούτο Οδικής Ασφάλειας (Ι.Ο.ΑΣ.) «Πάνος Μυλωνάς» θέτει ως μέγιστη προτεραιότητα την προστασία της ανθρώπινης ζωής στον δρόμο με την παράλληλη ενημέρωση για την ένταξη της μικροκινητικότητας στο σύγχρονο οδικό περιβάλλον. Επισημαίνει ότι η χρήση πατινιών δεν αποτελεί απλώς μία εναλλακτική μορφή μετακίνησης, αλλά συνεπάγεται την πλήρη ένταξη στο οδικό σύστημα, με δικαιώματα αλλά και υποχρεώσεις. Ο οδηγός θα πρέπει να τηρεί τους κανόνες, να προστατεύει τον εαυτό του και να σέβεσαι όλους τους χρήστες της οδού.
Για το συγκεκριμένο θέμα έχει πάρει θέση και ο Πανελλήνιος Σύλλογος Εκπαιδευτών Οδήγησης και Κυκλοφοριακής Αγωγής ο οποίος παρέχει δωρεάν εξειδικευμένα μαθήματα σε χρήστες ηλεκτρικών πατινιών. Αυτή η πρωτοβουλία στοχεύει στη δραστική μείωση των τροχαίων ατυχημάτων, στην καλλιέργεια υπεύθυνης οδηγικής συμπεριφοράς, στη δημιουργία μίας νέας κουλτούρας συνύπαρξης μεταξύ όλων των χρηστών του οδικού δικτύου και στην ενίσχυση της γνώσης και της αυτοπεποίθησης των οδηγών μέσων μικροκινητικότητας. Έτσι, σε ένα περιβάλλον όπου η συνύπαρξη διαφορετικών μέσων είναι συχνά άτακτη και επικίνδυνη, η σωστή εκπαίδευση παραμένει το μοναδικό αποτελεσματικό εργαλείο πρόληψης ατυχημάτων.
Πόσα ατυχήματα με ηλεκτρικά πατίνια καταγράφονται στην Ελλάδα;
Τα επίσημα στοιχεία της ΕΛ.ΑΣ. δείχνουν ότι το 2025 καταγράφηκαν 109 τροχαία ατυχήματα με ηλεκτρικά πατίνια. Από αυτά, 2 ήταν θανατηφόρα, 4 σοβαρά και 103 ελαφρά.
Το πρώτο δίμηνο του 2026 η τάση όχι μόνο δεν ανακόπτεται, αλλά δείχνει να επιδεινώνεται.
Σε απλή γλώσσα: ένα ατύχημα κάθε 3,5 ημέρες.
Πόσα παιδιά τραυματίζονται πραγματικά;
Οι αριθμοί των νοσοκομείων είναι ακόμη πιο αποκαλυπτικοί. Το 2025, τουλάχιστον 400 παιδιά μεταφέρθηκαν σε νοσοκομεία λόγω ατυχημάτων με πατίνι, ενώ μόνο στο πρώτο τρίμηνο του 2026 οι νοσηλείες ξεπέρασαν τις 150.
Η εικόνα που μεταφέρουν οι γιατροί είναι σκληρή: καθημερινά περιστατικά, πολλά με σοβαρούς τραυματισμούς, κυρίως στο κεφάλι και τα άκρα.
Τι προβλέπει ο νόμος για τα ηλεκτρικά πατίνια;
Ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας θέτει σαφείς κανόνες:
Η μέγιστη ταχύτητα ορίζεται στα 25 χλμ./ώρα, η χρήση κράνους είναι υποχρεωτική, ενώ απαγορεύεται η κυκλοφορία σε δρόμους με όριο άνω των 50 χλμ./ώρα. Τα πατίνια πρέπει να κινούνται σε ποδηλατόδρομους ή στο δεξί άκρο του δρόμου.
Παράλληλα, υπάρχουν ηλικιακά όρια και ευθύνη των γονέων για ανήλικους οδηγούς.
Στα χαρτιά, το πλαίσιο είναι πλήρες.
Γιατί οι κανόνες δεν εφαρμόζονται;
Εδώ βρίσκεται και το βασικό πρόβλημα. Παρά τα πρόστιμα που φτάνουν έως και 1.000 ευρώ, η επιβολή τους είναι περιορισμένη.
Μόνο το 2024 καταγράφηκαν πάνω από 2.500 παραβάσεις, ενώ σε ελέγχους εντοπίζονται συστηματικά:
οδήγηση χωρίς κράνος, χρήση κινητού, μεταφορά δεύτερου ατόμου, ακόμη και οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ.
Η καθημερινότητα στους δρόμους δείχνει ότι τα πατίνια αντιμετωπίζονται περισσότερο ως «παιχνίδι» και λιγότερο ως όχημα.
Γιατί τα παιδιά κινδυνεύουν περισσότερο;
Το πιο ανησυχητικό στοιχείο είναι ότι ανήλικοι μπορούν να οδηγούν ηλεκτρικά πατίνια χωρίς εκπαίδευση ή ουσιαστικό έλεγχο.
Ένα παιδί 12 ή 13 ετών μπορεί να βρεθεί σε δρόμο με αυτοκίνητα, χωρίς να γνωρίζει βασικούς κανόνες κυκλοφορίας. Και όταν αυτό συνδυάζεται με έλλειψη κράνους και υψηλές ταχύτητες, το αποτέλεσμα γίνεται μοιραίο.
Η αγορά, μάλιστα, έχει γεμίσει με μοντέλα που – παράνομα – μπορούν να φτάσουν ταχύτητες πολύ πάνω από το επιτρεπόμενο όριο.
Τι δείχνει η ευρωπαϊκή εμπειρία;
Στην Ευρώπη, η εικόνα είναι διαφορετική. Παρά την αύξηση χρήσης, οι τραυματισμοί μειώνονται σταθερά, χάρη σε:
Στην Ελλάδα, αντίθετα, υπάρχει νομοθεσία χωρίς εφαρμογή.
Νίκος Τσακμάκης
.jpg){kind=avatar}
