Ένα νέο κεφάλαιο για τις πολυκατοικίες και τη συνιδιοκτησία ανοίγει το υπουργείο Δικαιοσύνης, το οποίο προχωρά στην αναμόρφωση του νομοθετικού πλαισίου που ισχύει εδώ και σχεδόν έναν αιώνα. Με τη δημιουργία του πρώτου ολοκληρωμένου Κώδικα Ιδιοκτησίας, η κυβέρνηση επιδιώκει να αντιμετωπίσει προβλήματα που απασχολούν καθημερινά ιδιοκτήτες, διαχειριστές και ενοίκους, από τα απλήρωτα κοινόχρηστα μέχρι τις μεταβιβάσεις ακινήτων και τις αποφάσεις των γενικών συνελεύσεων.
Το σχέδιο παρουσιάστηκε από την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Δικαιοσύνης, ενώ ήδη συγκροτήθηκε 13μελής νομοπαρασκευαστική επιτροπή που θα αναλάβει τη σύνταξη του νέου θεσμικού πλαισίου. Στόχος είναι η ολοκλήρωση των εργασιών μέχρι το φθινόπωρο του 2026, ώστε το σχετικό νομοσχέδιο να κατατεθεί στη Βουλή και να τεθεί σε εφαρμογή από τις αρχές του 2027.
Η μεταρρύθμιση έρχεται να αντικαταστήσει ένα καθεστώς που βασίζεται στον νόμο 3741/1929 και έχει δεχθεί περισσότερες από 1.116 νομοθετικές παρεμβάσεις, δημιουργώντας συχνά ασάφειες και διαφορετικές ερμηνείες στα δικαστήρια.
Ποιες αλλαγές έρχονται στα διαμερίσματα;
Ανάμεσα στις σημαντικότερες παρεμβάσεις είναι η δυνατότητα να χωρίζονται ή να ενώνονται διαμερίσματα, ακόμη και όταν ο κανονισμός της πολυκατοικίας προβλέπει περιορισμούς.
Η συγκεκριμένη αλλαγή αναμένεται να δώσει μεγαλύτερη ευελιξία στην αξιοποίηση των ακινήτων, ιδιαίτερα στις μεγάλες πόλεις, όπου η ζήτηση για μικρότερες κατοικίες αυξάνεται συνεχώς. Παράλληλα, σχεδιάζεται να γίνει ευκολότερη η τροποποίηση παλαιών κανονισμών, οι οποίοι σε πολλές περιπτώσεις δεν ανταποκρίνονται πλέον στις σύγχρονες ανάγκες.
Τι προβλέπεται για τα κοινόχρηστα;
Ένα από τα μεγαλύτερα «αγκάθια» στη λειτουργία των πολυκατοικιών είναι οι οφειλές στα κοινόχρηστα. Με το νέο πλαίσιο προβλέπονται πιο γρήγορες διαδικασίες για την είσπραξή τους, ακόμη και μέσω διαταγής πληρωμής, προκειμένου να περιοριστούν οι μεγάλες καθυστερήσεις που επιβαρύνουν τους συνεπείς ιδιοκτήτες.
Ταυτόχρονα, ο διαχειριστής της πολυκατοικίας αποκτά ενισχυμένο ρόλο, αναλαμβάνοντας περισσότερες αρμοδιότητες αλλά και αυξημένες ευθύνες για την εύρυθμη λειτουργία του κτιρίου.
Στις αλλαγές περιλαμβάνονται ακόμη η δημιουργία υποχρεωτικού αποθεματικού για κάθε πολυκατοικία και η καθιέρωση ασφάλισης του κτιρίου, ώστε να υπάρχει οικονομική κάλυψη σε περιπτώσεις ζημιών ή άλλων έκτακτων γεγονότων.
Πώς θα αλλάξουν οι αποφάσεις των συνιδιοκτητών;
Το υπουργείο Δικαιοσύνης σχεδιάζει να διευκολύνει τη λήψη αποφάσεων στις γενικές συνελεύσεις, μειώνοντας τα ποσοστά πλειοψηφίας που απαιτούνται για σημαντικές εργασίες.
Η αλλαγή αφορά κυρίως έργα συντήρησης, επισκευών και ενεργειακής αναβάθμισης, τα οποία σήμερα συχνά καθυστερούν επειδή δεν συγκεντρώνονται οι απαιτούμενες ψήφοι.
Με τις νέες ρυθμίσεις θα γίνεται ευκολότερη και η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών, σταθμών φόρτισης ηλεκτρικών αυτοκινήτων και αντλιών θερμότητας, ενισχύοντας τον εκσυγχρονισμό του παλαιού κτιριακού αποθέματος της χώρας.
Τι αλλάζει στις μεταβιβάσεις ακινήτων;
Σημαντικές παρεμβάσεις προβλέπονται και στις διαδικασίες που σχετίζονται με το Εθνικό Κτηματολόγιο και τους τίτλους ιδιοκτησίας.
Το νέο πλαίσιο θα επιδιώξει να λύσει εκκρεμότητες που αφορούν ακίνητα με προσύμφωνα, να διευκολύνει τις μεταβιβάσεις και να αντιμετωπίσει προβλήματα που σχετίζονται με το δικαίωμα υψούν, τα αδιάθετα ποσοστά συνιδιοκτησίας και τις καθ’ ύψος επεκτάσεις οικοδομών.
Παράλληλα, εξετάζεται η αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων και εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης για τη διασύνδεση του νέου Κώδικα με το Κτηματολόγιο και το πολεοδομικό δίκαιο.
Γιατί κρίθηκε αναγκαία η μεταρρύθμιση;
Το ισχύον πλαίσιο θεωρείται πλέον ξεπερασμένο, καθώς δημιουργήθηκε σε μια εντελώς διαφορετική εποχή από τη σημερινή. Οι συνεχείς τροποποιήσεις των τελευταίων δεκαετιών έχουν καταστήσει τη νομοθεσία ιδιαίτερα πολύπλοκη, ενώ πολλές διαφορές μεταξύ συνιδιοκτητών καταλήγουν στα δικαστήρια.
Με τον νέο Κώδικα Ιδιοκτησίας, το υπουργείο Δικαιοσύνης φιλοδοξεί να συγκεντρώσει όλες τις διάσπαρτες διατάξεις σε ένα ενιαίο νομοθέτημα, να περιορίσει τη γραφειοκρατία, να μειώσει τις δικαστικές διαμάχες και να εκσυγχρονίσει το πλαίσιο λειτουργίας των πολυκατοικιών, προσαρμόζοντάς το στις ανάγκες της σύγχρονης αγοράς ακινήτων.
Δημήτρης Καΐμάς
.jpg){kind=avatar}
