Στην Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας, σε μια μαραθώνια συνεδρίαση, αντάλλαξε νομικά επιχειρήματα το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕ) με Δήμους, Συλλόγους και πολίτες για το Νέο Οικοδομικό Κανονισμό (ΝΟΚ).
Ειδικότερα, ο ΝΟΚ απασχόλησε και πάλι την Ολομέλεια του ΣτΕ, καθώς έχουν προσφύγει στο Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο, έξι Δήμοι της Αττικής, Σύλλογοι και πολίτες, ενώ παρέμβαση υπέρ των προσφευγόντων έκαναν το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος και μια τεχνική εταιρεία.
Στο «εδώλιο του κατηγορουμένου» ήταν το σύνολο του περιβαλλοντικού νομοθετικού πλαισίου που ξεκινάει από τον παλαιό ΓΟΚ, την έκδοση του ΝΟΚ (νόμος 4067/2012) και των αποφάσεων του ΣτΕ που εκδόθηκαν 13 έτη μετά, αλλά και το επίμαχο Προεδρικό Διάταγμα 94/2025.
Συγκεκριμένα, στην βάσανο της ακροαματικής διαδικασίας στο ΣτΕ τέθηκα οι νομοθετικές τροποποιήσεις που έγιναν με το άρθρο 132 του νόμου 5106/2024 (επείγουσες ειδικότερες περιβαλλοντικές και άλλες ρυθμίσεις), το άρθρο 41 του νόμου 5167/2024 (μεταβατικές διατάξεις για τον ΝΟΚ) και τα άρθρα 66-71 του νόμου 5197/2025 (πολεοδομικές διατάξεις - τροποποίηση ΝΟΚ), αλλά και το μεταγενέστερο Π.Δ. 94/2025, με το οποίο επιχειρήθηκα να μαζευτούν τα απόνερα των αποφάσεων της Ολομέλειας του ΣτΕ.
Πάντως, στο επίκεντρο της σημερινής συζήτησης ήταν το Π.Δ. 94/2025 για «τον καθορισμό διαδικασίας έγκρισης Ειδικού Σχεδίου Περιβαλλοντικού Ισοδυνάμου Αναβάθμισης Πόλεων για την αντιστάθμιση της χρήσης κινήτρων του ΝΟΚ και άλλων λεπτομερειών για την υλοποίηση οικοδομικών αδειών», που εκδόθηκε μετά τις αποφάσεις της Ολομέλειας του ΣτΕ (146-149/2025) και αφού προηγούμενα το σχέδιο του Π.Δ. το επεξεργάστηκε νομοτεχνικά το Ε΄ Τμήμα του ΣτΕ.
Κατά την ακροαματική διαδικασία στην Ολομέλεια του ΣτΕ, με πρόεδρο τον Μιχάλη Πικραμένο και εισηγητές του συμβούλους Επικρατείας Δημήτρη Βασιλειάδη και Κωνσταντίνο Καραλέκα, το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας υπέβαλε αίτημα αναβολής της συζήτησης, το οποίο όμως απορρίφθηκε. Συνολικά παραστάθηκαν και αγόρευσαν 6 δικηγόροι.
Οι προσφεύγοντες υποστήριξαν ότι το νέο νομοθετικό πλαίσιο είναι αντίθετο σε πλειάδα συνταγματικών διατάξεων και παραβιάζει το δικαίωμα στην ιδιοκτησία και την ειρηνική απόλαυσής της, που προβλέπει η Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών.
Ακόμη, υποστήριξαν ότι το επίμαχο Π.Δ. παραβιάζει την Ευρωπαϊκή οδηγία 2001/42/ΕΚ λόγω μη διενέργειας Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) για την αξιολόγηση και διαχείριση των επιπτώσεων στο περιβάλλον πριν την έκδοσή του.
Ακόμη, υποστήριξαν, ότι το προσβαλλόμενο Π.Δ. είναι αντίθετο στα άρθρα 2, 4, 24, 25 και 106 του Συντάγματος, γιατί οι ρυθμίσεις του «δεν επιδιώκουν πράγματι δημόσιο σκοπό, αλλά προεχόντως τη θεραπεία ιδιωτικών συμφερόντων εις βάρος του οικιστικού περιβάλλοντος και του δικαιώματος δικαστικής προστασίας επί βλαβή και του συνταγματικού δικαιώματος της ιδιοκτησίας και του δικαιώματος δικαστικής προστασίας, των νομιμοφρόνων πολιτών που έχουν προσφύγει στο ΣτΕ».
Σε άλλο σημείο υποστήριξαν οι προσφεύγοντες ότι είναι αντίθετη τόσο στο Σύνταγμα όσο και την ΕΣΔΑ «η διάσωση ακυρωθεισών αδειών και ανεπίτρεπτη η επέμβαση σε εκκρεμείς δίκες».
Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας αντέκρουσε τους ισχυρισμούς των προσφευγόντων, υποστηρίζοντας ότι οι λόγοι ακυρώσεως που προβάλλουν είναι απαράδεκτη και άνευ εννόμου συμφέροντος, ενώ είναι αβάσιμος ο ισχυρισμός τους ότι προσβάλλεται ο συνταγματικά προστατευόμενος πυρήνας του δικαιώματος της ιδιοκτησίας, αλλά ούτε θίγεται η συνταγματική αρχή της αναλογικότητας.
Ακόμη, το ΥΠΕ αμφισβήτησε το έννομο συμφέρον των προσφευγόντων στο ΣτΕ και υποστήριξε ότι οι αιτήσεις ακύρωσης τους είναι αόριστες και κατά συνέπεια απαράδεκτες.
Παράλληλα, το ΥΠΕ επισήμανε ότι το προσβαλλόμενο Π.Δ.ς δεν είναι αντίθετο στο άρθρο 24 του Συντάγματος, καθώς «δεν θεσπίζει νέους όρους δόμησης, δεν μεταβάλλει συντελεστές, δεν καθορίζει χρήσεις γης, ούτε εγκρίνετε κάποιο σχέδιο πόλεως, αντίθετα κινείται αποκλειστικά στο πλαίσιο της νομοθετικής εξουσιοδότησης του άρθρου 69 του νόμου 5197/2025 και εξειδικεύει τον μηχανισμό του περιβαλλοντικού ισοδυνάμου, δηλαδή ένα χρηματοδοτικό και αντισταθμιστικό μηχανισμό περιβαλλοντικής αναβάθμισης, βελτίωσης των όρων διαβίωσης των κατοίκων, ενίσχυσης της αστικής βιωσιμότητας και αποκατάστασης της περιβαλλοντικής ισορροπίας, ο οποίος εδράζεται στο Ειδικό Σχέδιο Περιβαλλοντικού Ισοδυνάμου Αναβάθμισης Πόλεων».
Στο ΣτΕ έχουν προσφύγει οι Δήμοι Αλίμου, Κηφισιάς, Φιλοθέης-Ψυχικού, Αμαρουσίου, Βάρης-Βούλας-Βουλιαγμένης, Σύλλογοι πολιτιστικοί, περιβαλλοντικοί, κ.λπ., δεκάδες πολίτες της Αττικής, ενώ παρέμβαση υπέρ των προσφευγόντων έκαναν το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος και μια τεχνική εταιρεία.
Η Ολομέλεια του ΣτΕ επιφυλάχθηκε να εκδώσει τις αποφάσεις της.
.jpg){kind=avatar}
